Niewinnie wyglądające wycieranie pyszczka łapami lub o przedmioty, powinno nas skłonić do konsultacji z lekarzem weterynarii.
Oczywiście wtedy, gdy zwierzę robi to uporczywie, a nie oznacza meble (kot) czy czyści się z jedzenia (pies). Zwierzę trze pyszczek najczęściej z powodu tego, że odczuwa w tej okolicy ból, świąd lub mrowienie.
Do najczęstszych przyczyn pocierania pyszczka należą:
- Reakcje alergiczne, które wywołują świąd. Uczulenie może być wywoływane zarówno przez alergeny wziewne (pyłki, roztocza), pokarmowe jak i alergeny np. zawarte w tworzywie miski na pokarm
- Infekcje i stany zapalne skóry: bakteryjne, grzybicze, pasożytnicze, autoimmunologiczne
- Ból zębów i przyzębia. Jest częstą przyczyną tarcia łapą, zazwyczaj jednostronnego, pokazującego miejsce bólu. Jeśli jama ustna jest ogólnie w złym stanie, zwierzę może pocierać cały pyszczek
- FOPS (Feline Orofacial Pain Syndrome, zespół nieswoistego bólu jamy ustnej u kotów). Choroba w której zwierzę odczuwa ból w jamie ustnej, prowadzący do różnych objawów, od pocierania pyszczka do ekstremalnego dyskomfortu i przygryzania języka, niemożności jedzenia, nieustannego lizania ruchów żucia. Przyczyną choroby jest prawdopodobnie nieprawidłowe procesowanie impulsów nerwowych i neuralgia nerwu trójdzielnego, który unerwia znaczną część struktur w obrębie twarzy
- Zapalenie warg na tle bakteryjnym i drożdżakowym
- Ból lub świąd ucha, który najczęściej towarzyszy stanom zapalnym przewodów słuchowych
- Ból lub świąd okolic oka: tu przyczyn może być wiele, od stanów zapalnych, przez zarośnięcie kanalików łzowych, zespół suchego oka, alergie aż po jaskrę
- Miokimie lub neuromiotonie (bardziej nasilona forma choroby) mm. twarzy: są to niezależne od woli skurcze włókienek mięśniowych, spowodowane przez nadmierną aktywność aksonów nerwowych. Jest to rzadki problem, a jego przyczyny mogą być rózne: od dziedzicznych (np. u Jack Russell Terrierów), po niedoborowe
- Niedobór wapnia, czyli hypokalcemia. W dzisiejszych czasach najczęstszą przyczyną przewlekłej hypokalcemii jest niedoczynność przytarczyc spowodowana ich zanikiem na skutek autoimmunologicznego stanu zapalnego i zaniku gruczołu lub uszkodzenia przytarczyc podczas zabiegu chirurgicznego w tej okolicy (np. operacji tarczycy). Może także towarzyszyć złemu przyswajaniu witaminy D z diety, np. u zwierząt chorych na IBD (nieswoiste zapalenie jelit)
- Malformacja Chiariego i syringomielia, która może rozwinąć się jako konsekwencja malformacji Chariego. Jest to wada wrodzona, w obrębie tylnej części czaszki i dotyczy najczęściej psów rasy Cavalier King Charles Spaniel, gryfonik brukselski i in. W przebiegu choroby dochodzi do tworzenia się jam wypełnionych płynem mózgowo-rdzeniowym w obrębie rdzenia kręgowego. Objawami obejmują m.in. przeczulicę okolicy szyi i głowy i drapanie
- Nowotwory mózgu. Mogą powodować ból głowy spowodowany przez ucisk nowotworu na tkankę mózgu
Diagnostyka, często specjalistyczna i wdrożenie odpowiedniego leczenia jest bardzo ważne. W niektórych przypadkach, szczególnie neuralgiach obwodowych i nieinfekcyjnych stanach zapalnych, kluczową rolę może odegrać zastosowanie fizykoterapii (np. ENF Fast Therapies) i akupunktury, która pomoże zmniejszyć ból i stan zapalny.